Oplossingsgerichte vragen tijdens Mediation

Oplossingsgerichte vragen tijdens Mediation

Na jaren in de jeugdzorg te hebben gewerkt, merkte ik dat steeds meer gezinsproblemen in mijn caseload hun oorsprong vonden in scheidingen. Spanningen, ruzies en onzekerheden rondom een scheiding hebben een grote impact op alle gezinsleden. Hoewel sommige gezinnen erin slagen om samen door deze moeilijke tijd heen te werken, leidt een scheiding daarnaast vaak tot conflicten waarbij kinderen worden ingezet als middel om de andere ouder te treffen. Dit soort situaties beïnvloedt niet alleen de directe gezinsleden, maar ook grootouders, buren, vrienden en familie. Iedereen speelt een rol in hoe een scheidingsproces verloopt.

Mediation bij Scheiding

Toen ik me wilde gaan specialiseren in het werken met ouders in scheiding, besloot ik een opleiding tot mediator en familiemediator te volgen. Dit is nog steeds een waardevolle aanvulling op mijn ervaring als gezinsbehandelaar. Wanneer kinderen betrokken zijn, speelt ook mijn betrokkenheid een grote rol, omdat ik kinderen altijd een veilige opgroeisituatie gun. In mediation is het echter belangrijk om naast het luisteren naar ouders ook grenzen te stellen en het probleem daar te laten waar het hoort: bij de betrokkenen zelf. Hoewel wij als professionals ons uiterste best doen, blijft de echte verandering iets wat de mensen zelf moeten doen. Je kan je vast wel voorstellen dat dit gevoel soms indruist tegen het willen ‘redden’ van de kinderen.

Oplossingsgerichte Mediation: Focus op de Toekomst

Tijdens een mediationzaak die mij door de rechter werd toegewezen, ontdekte ik wederom het belang van de vraag naar de Beste Hoop. Tijdens de gesprekken bleek al snel dat ouders in detail het probleem en de gevreesde toekomst konden beschrijven. Dit hadden ze al bij drie voorgaande mediators gedaan. De vraag over wat ouders willen bereiken in de toekomst bleek wat onwennig voor ouders, en dan vooral kijkend naar zichzelf en wat binnen hun eigen cirkel van invloed lag. Na doorvragen blijkt dat ouders eigenlijk hetzelfde wilden, namelijk rust en stabiliteit voor hun kinderen en voor zichzelf. Dit is een dieper verlangen dat veel ouders blijken te hebben als je daadwerkelijk doorvraagt naar de échte wens die ouders voor ogen hebben.

De Kracht van Doorvragen en Grenzen Stellen

Als mediator ben ik opgeleid in het doorvragen naar onderliggende emoties als pijn, teleurstelling en verdriet. Als oplossingsgerichte mediator ben ik vooral opgeleid in het doorvragen naar de gewenste toekomst. Door hier uitgebreid bij stil te staan en door te vragen help je ouders om inzicht te krijgen in wat ze daadwerkelijk willen bereiken en hoe die gewenste toekomst er (tot in detail) uitziet. Het valt me vaak op dat ouders het in dit soort trajecten weinig gewend zijn om stil te staan bij hun Gewenste Toekomst, hun Beste Hoop en Welk Verschil dit voor henzelf gaat maken. Daarnaast kunnen ze wél het probleem en de gevreesde toekomst in korte tijd tot in detail beschrijven, met alle bijhorende emoties die dit vaak weer oproept. Kortom, een herhaling van zetten naar mijn idee.

In plaats van te blijven hangen in oude klachten en patronen, help ik ouders uitgebreid te kijken naar hun gewenste toekomst. Tijdens dit soort gesprekken moet ik ouders vaak begrenzen wanneer zij terugvallen in het opsommen van klachten over de ander. Het lijkt voor deze ouders vaak een gewoonte geworden. Ouders blijven vaak lang hangen in het verleden, terwijl ik juist wil werken aan het creëren van nieuwe energie en hoop. Zonder energie en hoop zal er geen enkele verandering plaatsvinden en zullen ouders in cirkeltjes ronddraaien of blijven hangen in het verleden.

Hoop en Beweging Creëren

In deze specifieke casus waren beide ouders verrast door de verschillende vragen over wat het zou betekenen als hun Beste Hoop (voor zichzelf) werkelijkheid werd en welk verschil dit zou gaan maken. Ze hadden er niet eerder zo uitgebreid over nagedacht. Dit vond ik opmerkelijk, aangezien ik al de vierde mediator was die met hen werkte. Vaak analyseren professionals met ouders het probleem tot in detail, en vergeten ze de weg naar een gewenste toekomst nog uitgebreider te bespreken. Niet per se direct richting een oplossing maar om het daadwerkelijke verlangen van beide ouders helder te krijgen. Door te focussen op de toekomst in plaats van het verleden, kan er duidelijkheid komen over dit verlangen en daarna misschien zelfs richting een oplossing. Dit is uiteindelijk niet alleen belangrijk voor de ouders, maar ook voor de kinderen. De rust gaat uiteindelijk een positief effect hebben op het hele gezinssysteem omdat de onderlinge interactie op vele manieren zal veranderen.

Een vraag die mij vaker bezighoudt in mediation-trajecten is of het überhaupt nodig is aandacht aan het probleem te schenken? Hier kom ik vast nog een keer op terug, aangezien er verschillende visies op zijn vanuit het oplossingsgerichte gedachtengoed en theorieën vanuit mediation.

Benieuwd hoe je dit kunt gebruiken tijdens mediation of systeemcoaching? Bekijk onze diensten en trainingen.